Dit onderzoek is stapsgewijs en iteratief tot stand gekomen. Praktijkervaring, historische en filosofische inzichten en bestuurlijke analyse zijn gedurende het onderzoeksproces voortdurend met elkaar geconfronteerd. Nieuwe inzichten leidden regelmatig tot heroverweging van eerdere redeneringen en conclusies.

Gebruik van kunstmatige intelligentie

Tijdens het onderzoek is intensief gebruikgemaakt van kunstmatige intelligentie (ChatGPT) als onderzoeks-, analyse- en schrijfassistent. AI is ingezet voor het verzamelen en ordenen van historische en filosofische informatie, het structureren en kritisch toetsen van argumentaties, het signaleren van inconsistenties, het verkennen van alternatieve denkrichtingen en het ondersteunen van de redactionele uitwerking.

De rol van AI verschilde per onderdeel van het onderzoek. Bij de historische en filosofische verkenning speelde AI een belangrijke rol bij het verzamelen, ordenen en interpreteren van informatie. Bij de bestuurskundige analyse vormden de praktijkervaring en bestuurlijke inzichten van de auteur in belangrijke mate het vertrek- en toetsingspunt. De uiteindelijke argumentatie is ontstaan in de voortdurende wisselwerking tussen deze verschillende bronnen en perspectieven.

AI fungeerde daarbij niet alleen als hulpmiddel voor tekstproductie, maar ook als gesprekspartner in het onderzoeksproces. Ideeën werden verkend, aannames bevraagd en verschillende redeneringen tegenover elkaar geplaatst. Voorstellen en analyses van AI zijn daarbij beoordeeld, aangepast, verworpen of verder ontwikkeld.

De auteur bleef verantwoordelijk voor de centrale onderzoeksvraag, de richting en afbakening van het onderzoek, de beoordeling en selectie van argumenten en de uiteindelijke conclusies. De voorliggende tekst is daarmee het resultaat van een iteratief proces van informatieverzameling, praktijkervaring, analyse, reflectie en dialoog met AI, waarbij de verantwoordelijkheid voor de uiteindelijke inhoud bij de auteur ligt.

Vervolg pagina Perspectief I

vorige pagina Leeswijzer